દિવાળીના તહેવાર પહેલાં કેન્દ્ર સરકારની ઐતિહાસિક જાહેરાત: 11.5 લાખ રેલવે કર્મચારીઓને 78 દિવસનું બોનસ અને સામાજિક સુરક્ષા માટે 53,428 કરોડ રૂપિયા મંજૂર કરાયા.
મોદી કેબિનેટના 3 મોટા નિર્ણયો: રેલવે કર્મીઓને બોનસ અને દિવ્યાંગોને જન્મથી પેન્શનની ભેટ
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મળેલી કેન્દ્રીય કેબિનેટની બેઠકમાં દેશના રેલવે કર્મચારીઓ અને દિવ્યાંગો માટે 3 મોટા ઐતિહાસિક નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા છે. કેન્દ્રીય મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે પત્રકાર પરિષદમાં આ મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયોની જાહેરાત કરી છે.
આ ત્રણેય મોટા નિર્ણયોની વિગતવાર માહિતી નીચે મુજબ છે:
૧. રેલવે કર્મચારીઓને ૭૮ દિવસનું દિવાળી બોનસ
- કોને લાભ મળશે: દેશના આશરે ૧૧.૪૦ લાખથી વધુ નોન-ગેઝેટેડ રેલવે કર્મચારીઓને આ તહેવારોની સિઝનમાં દિવાળી ભેટ આપવામાં આવી છે.
- બોનસની વિગત: કર્મચારીઓને ૭૮ દિવસનું પ્રોડક્ટિવિટી લિંક્ડ બોનસ (PLB) આપવામાં આવશે.
- કુલ ખર્ચ: સરકાર આ બોનસ પાછળ કુલ રૂ. ૨,૦૦૯.૬૧ કરોડનો ખર્ચ કરશે. [1, 2]
૨. દિવ્યાંગો માટે નિયમો સરળ અને જન્મથી જ પેન્શનની ભેટ
દિવ્યાંગ પેન્શન યોજના હેઠળ સામાજિક સુરક્ષાનો વ્યાપ વધારવા માટે નિયમોમાં બે મોટા ફેરફાર કરાયા છે:
- પાત્રતાની મર્યાદા અડધી કરી: પહેલાં આ પેન્શન યોજનાનો લાભ મેળવવા માટે લઘુત્તમ ૮૦% વિકલાંગતા હોવી જરૂરી હતી. હવે આ મર્યાદા ઘટાડીને માત્ર ૪૦% વિકલાંગતા કરી દેવામાં આવી છે. એટલે કે ૪૦% વિકલાંગતા ધરાવતા લોકો પણ હવે પેન્શન મેળવી શકશે.
- ઉંમરનો બાધ દૂર (જન્મથી પેન્શન): પહેલાં પેન્શન મેળવવા માટે ૧૮ વર્ષની ન્યૂનતમ ઉંમર જરૂરી હતી. હવે આ નિયમ હટાવી દેવામાં આવ્યો છે અને દિવ્યાંગ વ્યક્તિઓને જન્મથી જ પેન્શન યોજનાનો લાભ આપવામાં આવશે. [1, 2]
૩. સોશિયલ સિક્યોરિટી નેટ (સામાજિક સુરક્ષા કવચ) નો વિસ્તાર
- બજેટ મંજૂરી: દેશની સામાજિક સહાય અને પેન્શન યોજનાઓ (રાષ્ટ્રીય સામાજિક સહાય કાર્યક્રમ) માટે કેબિનેટે રૂ. ૫૩,૪૨૮ કરોડનું જંગી બજેટ મંજૂર કર્યું છે.
- સમયગાળો વધાર્યો: આ સોશિયલ સિક્યોરિટી નેટને આગામી પાંચ વર્ષ એટલે કે વર્ષ ૨૦૩૧ સુધી લંબાવી દેવામાં આવ્યું છે.
- કોને ફાયદો થશે: આ નિર્ણયથી દેશના તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના આશરે ૩.૨૦ કરોડ જેટલા ગરીબ, વૃદ્ધ, વિધવા અને દિવ્યાંગ લાભાર્થીઓને સીધો ફાયદો થશે
| કેબિનેટનો મોટો નિર્ણય | મુખ્ય લાભ અને સુધારા | અંદાજિત બજેટ / ખર્ચ | લાભાર્થીઓની સંખ્યા |
|---|---|---|---|
| ૧. રેલવે કર્મચારીઓને બોનસ | • તહેવારોની સિઝનમાં ૭૮ દિવસનું બોનસ (PLB) આપવામાં આવશે. | રૂ. ૨,૦૦૯.૬૧ કરોડ | ૧૧.૪૦ લાખથી વધુ નોન-ગેઝેટેડ રેલવે કર્મચારીઓ |
| ૨. દિવ્યાંગોને જન્મથી પેન્શન | • વિકલાંગતાની પાત્રતાની મર્યાદા ૮૦% થી ઘટાડીને ૪૦% કરાઈ. • ૧૮ વર્ષની લઘુત્તમ વયમર્યાદા હટાવીને જન્મથી જ પેન્શન અપાશે. | સામાજિક સહાય બજેટ અંતર્ગત સમાવિષ્ટ | દેશના લાખો પાત્ર દિવ્યાંગ નાગરિકો |
| ૩. સામાજિક સુરક્ષા કવચનો વિસ્તાર | • રાષ્ટ્રીય સામાજિક સહાય કાર્યક્રમને આગામી પાંચ વર્ષ એટલે કે વર્ષ ૨૦૩૧ સુધી લંબાવવામાં આવ્યો છે. | રૂ. ૫૩,૪૨૮ કરોડ | ૩.૨૦ કરોડ જેટલા ગરીબ, વૃદ્ધ, વિવિધવા અને દિવ્યાંગો |
modi cabinet decisions: દિવાળીના પવિત્ર તહેવાર પહેલાં જ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની આગેવાની હેઠળની કેન્દ્ર સરકારે દેશના લાખો નાગરિકો અને કર્મચારીઓ માટે ખુશીના સમાચાર આપ્યા છે. તાજેતરમાં જ મળેલી મોદી કેબિનેટની મહત્વપૂર્ણ બેઠકમાં 3 મોટા અને ઐતિહાસિક નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા છે. આ અંગે વિસ્તૃત માહિતી આપતા કેન્દ્રીય માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે જણાવ્યું હતું કે, સરકારે સામાન્ય માણસ, રેલવે કર્મચારીઓ અને ખાસ કરીને દિવ્યાંગજનોના હિતને ધ્યાનમાં રાખીને આ મોટા પગલાં લીધા છે.
આ 3 નિર્ણયોમાં રેલવે કર્મચારીઓ માટે દિવાળી બોનસ, સામાજિક સુરક્ષાના વ્યાપમાં વધારો અને દિવ્યાંગો માટે પેન્શનના નિયમોમાં કરવામાં આવેલા સકારાત્મક ફેરફારોનો સમાવેશ થાય છે. આ કલ્યાણકારી નિર્ણયોથી દેશના લાખો પરિવારોની દિવાળી વધુ રોશન બનશે. ચાલો, આ તમામ નિર્ણયો વિશે વિગતવાર અને સરળ ભાષામાં સમજીએ.
8th Pay Commission:Finalization of decisions on new rules of pay matrix, DA and pension
રેલવે કર્મચારીઓ માટે દિવાળીની શાનદાર ભેટ
- મોદી કેબિનેટનો પહેલો અને સૌથી મોટો નિર્ણય દેશના લાખો રેલવે કર્મચારીઓને સીધી રીતે સ્પર્શે છે. કેન્દ્ર સરકારે આગામી દિવાળીના તહેવારને ધ્યાનમાં રાખીને આશરે 11.5 લાખ (1.14 મિલિયન) રેલવે કર્મચારીઓ માટે 78 દિવસના પ્રદર્શન-સંબંધિત (પર્ફોર્મન્સ-લિંક્ડ) બોનસને ઔપચારિક રીતે મંજૂરી આપી દીધી છે.
- આ નિર્ણયની જાહેરાત કરતા કેન્દ્રીય મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે રેલવે કર્મીઓની મહેનતની ખાસ પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે, તહેવારોની મોસમમાં જ્યારે આખો દેશ પોતાના પરિવાર સાથે ઉજવણી કરતો હોય છે, ત્યારે આ રેલવે કર્મચારીઓ પોતાના પરિવારથી દૂર રહીને રેલવે ટ્રેક, ટ્રેનો અને વિવિધ વર્કશોપમાં અથાક પરિશ્રમ કરતા હોય છે.
- તેમની આ નિષ્ઠા અને મહેનતને બિરદાવવા માટે જ સરકારે આ દિવાળી ભેટ આપી છે. નોંધનીય છે કે, સરકાર આ બોનસ ચૂકવવા માટે કુલ 2009 કરોડ રૂપિયાનો જંગી ખર્ચ ભોગવશે, જે સીધો કર્મચારીઓના ખાતામાં જશે.
સામાજિક સુરક્ષાના વ્યાપમાં ઐતિહાસિક વધારો
- કેબિનેટ બેઠકમાં લેવાયેલો બીજો મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય દેશના સામાજિક સુરક્ષા માળખાને વધુ મજબૂત કરવા અંગેનો છે. ભારત સરકાર વર્ષ 2031 સુધીમાં દેશની સામાજિક સુરક્ષા જાળને વધુ વ્યાપક અને અસરકારક બનાવવા માંગે છે.
- આ મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યાંકને પહોંચી વળવા અને કલ્યાણકારી યોજનાઓને સફળતાપૂર્વક લાગુ કરવા માટે સરકારે 53,428 કરોડ રૂપિયાનું માતબર બજેટ ફાળવ્યું છે. આ નિર્ણયનો સીધો લાભ દેશના ગરીબ, પછાત અને જરૂરિયાતમંદ નાગરિકોને મળશે. સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ છે કે ભવિષ્યમાં કોઈ પણ ભારતીય નાગરિક મૂળભૂત સામાજિક સુરક્ષાથી વંચિત ન રહી જાય.
દિવ્યાંગો માટે પેન્શનના નિયમોમાં મોટી રાહત
ત્રીજો અને અત્યંત સંવેદનશીલ નિર્ણય દિવ્યાંગજનોના પેન્શનને લગતો છે. અગાઉના સમયમાં અપંગતા પેન્શન મેળવવા માટેના નિયમો ખૂબ જ કડક હતા. પહેલાં આ પેન્શનનો લાભ માત્ર એવા જ લોકોને મળતો હતો જેમની અપંગતાનું પ્રમાણ ઓછામાં ઓછું 80 ટકા હોય.
પરંતુ હવે મોદી સરકારે દિવ્યાંગો પ્રત્યે વિશેષ સંવેદનશીલતા દાખવીને આ મર્યાદા સીધી અડધી કરી દીધી છે. એટલે કે, હવે જે વ્યક્તિમાં 40 ટકા અપંગતા હશે, તે પણ આ સરકારી પેન્શન મેળવવા માટે સંપૂર્ણપણે પાત્ર ગણાશે.
આ ઉપરાંત, એક બીજો મોટો સુધારો એ કરવામાં આવ્યો છે કે હવે દિવ્યાંગોને જન્મથી જ પેન્શન યોજના હેઠળ આવરી લેવામાં આવશે. અગાઉના નિયમો મુજબ, વ્યક્તિની ઉંમર 18 વર્ષની થાય ત્યાર બાદ જ તેને પેન્શનનો લાભ મળતો હતો. કેન્દ્રીય મંત્રીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે, આ બેવડા સુધારાને કારણે સામાજિક સુરક્ષાનો વ્યાપ મોટા પાયે વિસ્તરશે અને યોજનાના લાભાર્થીઓની સંખ્યામાં પણ નોંધપાત્ર વધારો થશે.
Frequently Asked Questions
કેન્દ્રીય કેબિનેટે કયા મુખ્ય નિર્ણયો લીધા છે?
- કેન્દ્રીય કેબિનેટે રેલવે કર્મચારીઓ માટે દિવાળી બોનસ, સામાજિક સુરક્ષાના વ્યાપમાં વધારો અને દિવ્યાંગજનો માટે પેન્શનના નિયમોમાં ફેરફારો જેવા 3 મહત્વના નિર્ણયો લીધા છે.
રેલવે કર્મચારીઓને કેટલું બોનસ મળશે?
- આશરે 11.5 લાખ રેલવે કર્મચારીઓને 78 દિવસનું પ્રદર્શન-સંબંધિત બોનસ મંજૂર કરાયું છે. સરકાર આ માટે કુલ ₹2009 કરોડનો ખર્ચ કરશે.
દિવ્યાંગો માટે પેન્શનના નિયમોમાં શું ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે?
- હવે 40% અપંગતા ધરાવનાર વ્યક્તિ પણ પેન્શન મેળવી શકશે, જે અગાઉ 80% હતું. ઉપરાંત, દિવ્યાંગોને જન્મથી જ પેન્શન યોજના હેઠળ આવરી લેવામાં આવશે, જે પહેલા 18 વર્ષની ઉંમર પછી મળતું હતું.